Archifdy Sir y Fflint yn Cefnogi’r Ymgyrch Genedlaethol

Cynhaliwyd dau ddigwyddiad am ddim gan staff Archifdy Sir y Fflint yn yr un wythnos yn yr Hen Reithordy i gefnogi’r ymgyrch Genedlaethol Archwiliwch Eich Archif. Mae Stephanie Hines, Archifydd o Archifdy Sir y Fflint yn dweud wrthym amdanyn nhw:

Ar ôl cael ein gofyn i nodi un eitem o’n casgliadau i’w hamlygu ar gyfer yr ymgyrch, fe wnaethom ddewis copi Thomas Pennant ei hun o’i ‘Hanes Plwyfi Whiteford a Holywell’ (1796) a gedwir yma yn yr Archifdy (cyf D/DM/955). I esbonio pwysigrwydd y gyfrol ei hun, fe wnaethom wahodd Paul Brighton o Gymdeithas Pennant i siarad am Thomas Pennant a Mark Allen, ein Cadwraethwr, i siarad am rwymo’r gyfrol a hanes rhwymo llyfrau yn gyffredinol. Ar ôl herio’r elfennau, ymgasglodd pobl yn yr ystafell chwilio nos Fercher a phrofi dwy sgwrs addysgiadol iawn.

Roedd y sgwrs hon yn gysylltiedig â’n hail ddigwyddiad a gynhaliwyd ddydd Sadwrn 23 Tachwedd. Rhoddodd Gweithdy Rhwymo Llyfrau, dan arweiniad Mark Allen, gyfle i nifer fach o bobl ddysgu am grefft hynafol rhwymo llyfrau ac i wneud eu llyfr nodiadau hardd eu hunain wedi’i rwymo â llaw. Rydym yn ddiolchgar i CyMAL am ddarparu grant a ganiataodd brynu digon o ddeunyddiau i roi’r cyfle hwn i bobl.

Dangosodd Mark bob cam o’r broses a rhoddodd hyfforddiant unigol wrth i’r diwrnod fynd yn ei flaen. Dechreuodd y diwrnod gyda’r cyfranogwyr yn dewis pa bapur marmor ac asgwrn cefn lledr yr hoffent eu defnyddio ar gyfer eu llyfr nodiadau. Yna cawsant gyfarwyddyd ar sut i blygu papur yn ôl cyfeiriad y graen, ei dorri i siâp, mesur a thorri eu byrddau, gwnïo’r llyfr, gludo’r asgwrn cefn yna gorchuddio’r byrddau â lliain cyn ychwanegu’r papur marmor i roi golwg wych iddo.

Diolch i Stephanie Hines o Archifdy Sir y Fflint am fod yn flogiwr gwadd yr wythnos hon. Dysgwch fwy am ddigwyddiadau sy’n digwydd mewn archifau ledled Cymru drwy ymweld â www.archifaucymru.org